تولمتین که اغلب به صورت تولمتین سدیم تجویز میشود، دارویی از دسته داروهای ضدالتهابی غیراستروئیدی
(NSAID) است. این دارو در درجه اول برای کاهش التهاب، درد و تب در بیماریهای روماتیسمی مورد استفاده قرار میگیرد و در سال ۱۹۷۶ میلادی برای اولین بار تأییدیه سازمان غذا و داروی آمریکا
(FDA) را دریافت کرد. مکانیسم اثر دقیق تولمتین به طور کامل شناخته نشده است، اما محققان معتقدند که این دارو با مهار آنزیمهای سیکلواکسیژناز
COX-1 و
COX-2از تولید پروستاگلاندینها در بدن جلوگیری میکند.
پروستاگلاندینها مواد شیمیایی هستند که در پاسخ به آسیب یا بیماری تولید میشوند و مسئول ایجاد درد، التهاب و تب میباشند؛ بنابراین با کاهش تولید آنها، علائم بیماری کنترل میشود. لازم به ذکر است که این دارو صرفاً به کنترل علائم کمک میکند و قادر به درمان بیماری زمینهای یا توقف روند پیشرفت آن نیست.
در ادامه این مقاله از وبلاگ مدی مدیا به بررسی کامل و دقیق این دارو می پردازیم.
اطلاعات دارویی تولمتین (Tolmetin)
قرص تولمتین در دو دوز رایج ۲۰۰ میلیگرم (بهصورت کپسول) و ۶۰۰ میلیگرم (بهصورت قرص) در دسترس میباشد. رایجترین نام تجاری برای این دارو در جهان تولکتین و مدکتین است. همانطور که اشاره شد، تولمتین با مهار آنزیم سیکلواکسیژناز عمل میکند. این مهار باعث کاهش سنتز پروستاگلاندینها میشود که نقش کلیدی در ایجاد التهاب، درد و تب دارد. بعد از مصرف خوراکي به خوبي جذب گرديده و پس از حدود يك ساعت حداكثر غلظت سرمي ايجاد مي گردد. دارو در كبد متابوليزه ميشود. داروي غير فعال از راه ادرار دفع مي گردد. نيمه عمر اين دارو 5 ساعت میباشد
.
کاربرد قرص تولمتین
کاربرد اصلی قرص تولمتین در مدیریت طولانیمدت و همچنین کنترل حملات حاد بیماریهای التهابی مفاصل است. مهمترین کاربردهای تأیید شده این دارو شامل درمان علائم آرتریت روماتوئید (روماتیسم مفصلی) در بزرگسالان میشود که یک بیماری خودایمنی بوده و با حمله سیستم ایمنی به مفاصل همراه میباشد. این دارو برای کاهش درد و التهاب ناشی از استئوآرتریت (آرتروز) که در اثر تخریب غضروف مفصلی ایجاد میشود نیز تجویز میگردد. یکی دیگر از کاربردهای بسیار مهم آن، درمان آرتریت روماتوئید نوجوانان
است که در کودکان بالای دو سال مورد استفاده قرار میگیرد. تولمتین میتواند در کنار داروهای دیگری مانند کورتیکواستروئیدها نیز برای افزایش اثر درمانی به کار گرفته شود
.
نحوه مصرف قرص تولمتین
این دارو باید دقیقاً مطابق با دستور پزشک مصرف شود و از افزایش خودسرانه دوز یا تعداد دفعات مصرف جدا خودداری گردد. به طور معمول، دوز شروع برای بزرگسالان در درمان آرتریت روماتوئید و استئوآرتریت، ۴۰۰ میلیگرم سه بار در روز میباشد. پزشک ممکن است دوز را تا حداکثر ۱۸۰۰ میلیگرم در روز افزایش دهد. برای کودکان دو سال و بالاتر، دوز بر اساس وزن بدن محاسبه میشود و معمولاً با ۲۰ میلیگرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن در روز شروع شده و در سه تا چهار نوبت تقسیم میشود. توصیه میشود قرص تولمتین را با معده خالی و یک لیوان پر آب مصرف کنید تا جذب آن بهتر انجام شود. با این حال، اگر دارو باعث ناراحتی معده شما شد، میتوانید آن را همراه با غذا یا یک لیوان شیر مصرف کنید تا عوارض گوارشی آن کاهش یابد
.
بررسی عوارض داروی تولمتین
عوارض شایع:
شایعترین عوارض مربوط به دستگاه گوارش است که شامل تهوع، استفراغ، سوء هاضمه، درد معده، گاز معده و اسهال میباشد. سردرد، سرگیجه، احساس خستگی غیرعادی و احتباس مایعات در بدن (ادم) که میتواند منجر به ورم مچ پا شود نیز از دیگر عوارض نسبتاً شایع هستند
.
عوارض جدی:
تولمتین مانند سایر داروهای
NSAID، میتواند خطر ابتلا به حوادث ترومبوتیک قلبی-عروقی از جمله حمله قلبی (انفارکتوس میوکارد) و سکته مغزی را افزایش دهد که این خطر در افرادی که بیماری قلبی دارند یا دارو را برای مدت طولانی مصرف میکنند، بیشتر است. خطر خونریزی، زخم و سوراخ شدن (پرفوریشن) در دستگاه گوارش نیز از عوارض جدی دیگر میباشد که میتواند کشنده باشد و بدون علامت هشداردهنده قبلی رخ دهد. واکنشهای آلرژیک شدید (آنافیلاکسی) و مشکلات کلیوی و کبدی از دیگر عوارض بالقوه خطرناک این دارو هستند
.
عوارض قطع ناگهانی:
قطع ناگهانی تولمتین معمولاً عوارض ترک خاصی ایجاد نمیکند، اما علائم بیماری مانند درد و التهاب خیلی سریع بازمیگردند. اگر بیمار به طور همزمان از کورتیکواستروئیدها نیز استفاده میکند، قطع ناگهانی تولمتین میتواند خطرناک باشد، زیرا این دارو اثر کورتیکواستروئیدها را کاهش نمیدهد و بیماری زمینهای دوباره فعال میشود
.
موارد منع مصرف قرص تولمتین
مصرف تولمتین در بیمارانی که سابقه واکنشهای حساسیتی مانند آسم، کهیر یا سایر واکنشهای آلرژیک پس از مصرف آسپرین یا سایر داروهای
NSAID داشتهاند، مطلقاً ممنوع است. این دارو بلافاصله پس از عمل جراحی بایپس عروق کرونر قلب
(CABG) نباید مصرف شود
.
مصرف این دارو در افرادی که سابقه زخم معده یا خونریزی گوارشی دارند، مبتلا به نارسایی شدید قلبی، نارسایی کبدی یا نارسایی کلیوی هستند، باید با احتیاط بسیار زیاد و تحت نظر پزشک صورت گیرد یا از مصرف آن اجتناب شود. همچنین افرادی که مبتلا به فشار خون بالا یا آسم هستند، باید پیش از مصرف، پزشک خود را در جریان بگذارند.
مصرف در دوران بارداری و شیردهی
مصرف تولمتین در سه ماهه سوم بارداری به دلیل خطر آسیب جدی به قلب و عروق جنین و کاهش عملکرد کلیه جنین ممنوع است در ماههای ابتدایی بارداری نیز مصرف آن تنها با صلاحدید پزشک و در صورت ضرورت مطلق مجاز میباشد. اگرچه تولمتین در مقادیر کم وارد شیر مادر میشود، اما به طور کلی مصرف آن در دوران شیردهی کمخطر تلقی میشود، با این حال حتماً باید با پزشک مشورت شود.
تداخلات دارویی تولمتین
تولمتین میتواند با طیف وسیعی از داروها تداخل داشته باشد. بنابراین، ارائه یک لیست کامل از تمام داروها و مکملهای مصرفی به پزشک قبل از شروع درمان با تولمتین ضروری است.
- مصرف همزمان آن با داروهای ضدانعقاد خون مانند وارفارین، خطر خونریزی را به شدت افزایش میدهد.
- تداخل با آسپرین و سایر NSAIDها (مانند ایبوپروفن، ناپروکسن و به ویژه کتورولاک) نیز به هیچ وجه توصیه نمیشود، زیرا احتمال بروز عوارض گوارشی و قلبی را چندین برابر میکند.
- این دارو ممکن است اثر داروهای کاهنده فشار خون را کم کند.
- همچنین تولمتین میتواند سطح لیتیوم (داروی اختلال دوقطبی) و متوترکسات (داروی سرکوبگر ایمنی) را در خون افزایش داده و به مسمومیت منجر شود.
نکاتی که درباره مصرف تولمتین باید بدانید!
مصرف طولانی مدت تولمتین، مشابه سایر
NSAIDها، میتواند خطر عوارض جدی قلبی-عروقی (سکته) و گوارشی (خونریزی و زخم معده) را افزایش دهد.
از این رو، پزشکان همواره تأکید میکنند که این دارو باید با کمترین دوز مؤثر و برای کوتاهترین مدت زمان لازم مصرف شود تا این خطرات به حداقل برسند.
انجام آزمایشهای دورهای خون و ادرار برای پایش عملکرد کبد، کلیه و شمارش سلولهای خونی در طول درمان بلندمدت ضروری میباشد.قبل از شروع مصرف، حتماً پزشک خود را از سابقه هرگونه بیماری به ویژه بیماریهای قلبی، کبدی، کلیوی، فشار خون، آسم و زخم معده مطلع سازید.
در طول درمان، مراقب علائم هشداردهنده مانند درد قفسه سینه، تنگی نفس، ضعف ناگهانی در یک طرف بدن، مشکلات تکلم (علائم سکته مغزی) باشید.
هشدار و احتیاط!
همچنین مشاهده مدفوع سیاه و قیری شکل یا استفراغ شبیه تفاله قهوه میتواند نشانه خونریزی گوارشی باشد که نیاز به مراجعه فوری به پزشک دارد. مصرف الکل در طول دوره درمان با تولمتین اکیداً ممنوع میباشد، زیرا خطر خونریزی گوارشی را به شدت افزایش میدهد. در صورت مشاهده هرگونه بثورات پوستی، خارش یا تورم صورت و گلو، مصرف دارو را قطع و سریعاً به پزشک مراجعه کنید، زیرا ممکن است نشانه یک واکنش آلرژیک جدی باشد.
توجه: این مقاله صرفاً برای آگاهی بیشتر شما تهیه شده است و به هیچ عنوان جایگزین نظر پزشک نمیباشد. تشخیص و تجویز دارو باید حتماً توسط پزشک متخصص انجام شود.
**مدی مدیا بستری فراهم کرده است که به معرفی و ارائه اطلاع کامل داروهای دیگر در صفحه مقالات دارویی و همچنین بانک دارویی می پردازد.**
منابع:
- PubChem، کتابخانه ملی پزشکی (موسسه ملی سلامت آمریکا(
- بروشور بسته بندی سازمان غذا و داروی آمریکا (MedLibrary.org)
- کلینیک مایو
- بروشور بسته بندی سازمان غذا و داروی آمریکا (MedLibrary.org)
- پدیاتریک آنکال
- وبامدی